Yapı Kredi Sorumlu Yapay Zekâ İlkeleri

Yapay zekâ, yalnızca bankacılığın değil toplumsal yaşamın geleceğini de yeniden şekillendiriyor. Yapı Kredi olarak bu dönüşümü yalnızca teknolojik bir ilerleme olarak değil; güven, etik sorumluluk ve toplumsal fayda odağında ele alıyoruz. Sorumlu Yapay Zekâ İlkelerimiz; insan haklarına saygı, şeffaflık, hesap verebilirlik, veri gizliliği ve güvenliği temelinde yapay zekâ uygulamalarının adil, güvenli ve insan odaklı biçimde geliştirilmesini esas alır. Yapı Kredi olarak, yapay zekâ sistemlerinin tüm yaşam döngüsü boyunca güçlü yönetişim, insan denetimi ve etkin risk yönetimi yaklaşımını benimsiyoruz; KVKK, Avrupa Birliği düzenlemeleri ve uluslararası standartlarla uyumlu bu çerçeveyi Koç Topluluğu’nun köklü etik kültüründen besleyerek dijital dönüşümü güven temelinde ilerletiyor ve geleceğin bankacılığına yön veriyoruz.

Sorumlu Yapay Zeka İlkelerimize aşağıdan erişebilirsiniz.

1. Giriş

Bu ilkeler, Yapı Kredi’nin yapay zekâ (YZ) teknolojilerini tasarlama, geliştirme ve kullanma biçimini belirler.

Yenilikçilikle birlikte insan haklarını ve onurunu her durumda gözeten; etik, hesap verebilir, sorumlu ve insan odaklı bir banka olma taahhüdümüzü yansıtır.

2. Genel Felsefemiz

YZ’yi müşterilerimizin ihtiyaçları ve toplumun ortak çıkarına hizmet etmek üzere tasarlar, uygular ve denetleriz.

Gökhan Özdinç

YZ’yi bağımsız bir araç olarak değil; modern yazılım geliştirme, siber güvenlik ve veri yönetişimi alanlarındaki köklü mükemmeliyet geleneğimizin doğal bir uzantısı olarak görürüz.

Olası hataları ve zararları önlemek adına proaktif bir yaklaşım benimseriz.

YZ sistemlerinin tasarım, geliştirme, kullanma ve nihayetinde devreden çıkarılmasına kadar tüm yaşam döngüsü boyunca yönetim ve gözetim mekanizmaları oluştururuz. Sistemlerimizin her aşamada öngörülebilir, güvenilir ve sorumlu bir şekilde çalışmasını hedefleriz.

Sürekli öğrenme ve iyileştirme kültürüyle, teknolojik ve düzenleyici değişikliklere hukuk kuralları çerçevesinde ve etik bir biçimde uyum sağlamayı amaçlarız.

3. Temel İlkelerimiz

YZ teknolojilerini sorumlu biçimde geliştirmemize ve kullanmamıza yön veren ilkelerimizin temelini, Yapı Kredi ve Koç Topluluğu’nun birikimleri ile ulusal ve uluslararası kuruluşların (KVKK, AB, OECD, UNESCO, ISO) rehberleri ve küresel iyi uygulamalar oluşturmaktadır.

İnsan Hakları ve Özerklik

YZ sistemlerini, temel insan haklarına ve bireylerin özerkliğine saygı duyarak geliştirir ve kullanırız. Sistemlerimizin ürettiği kararlara itiraz, sorgulama ve geri bildirim için erişilebilir kanallar sunarız.

Güven ve Şeffaflık

Müşterilerimiz ve çalışanlarımız bir YZ sistemi ile etkileşime girdiklerinde, bu durumu net ve anlaşılır bir şekilde açıklarız. YZ uygulamalarımızın sınırları, imkânları ve olası riskleri hakkında paydaşlarımızı bilgilendirmeye özen gösteririz. YZ sistemlerimizin çalışma şekli, işlediği veriler ve etkilediği iş modelleri hakkında paydaşlarımıza karşı açık, şeffaf ve anlaşılır olmaya özen gösteririz.

Veri Gizliliği ve Güvenliği

Veri gizliliği ve güvenliğini sağlamak, veri kalitesini güvence altına almak en temel sorumluluğumuzdur. Bu alanda etkin veri yönetişimi standartlarını benimser ve uygularız. İlgili ulusal yasalar ve bankacılık düzenlemeleri ile uyum sağlamayı hedefleriz.

Adalet ve Kapsayıcılık

YZ sistemlerimizin kasıtlı veya kasıtsız olarak önyargı oluşturmasını, mevcut toplumsal eşitsizlikleri pekiştirmesini veya herhangi bir birey ya da gruba karşı ayrımcılık yapmasını önlemek için proaktif adımlar atarız.

Teknik Sağlamlık ve Güvenlik

Sistemlerimizi hataya, kötü niyete ve beklenmedik koşullara karşı dayanıklı kılar; sürekli izler ve hazır durum planlarıyla destekleriz.

Sürdürülebilirlik ve Toplumsal Fayda

YZ sistemlerimizin yaşam döngülerinin tüm aşamalarında, sürdürülebilirlik ve toplumsal faydayı gözeten bütüncül bir yaklaşım benimseriz.

Hesap Verebilirlik

YZ sistemlerinin yaşam döngüsünde kimin hangi aşamada sorumlu olduğunu net olarak tanımlar; etik tercihleri ve kararların gerekçelerini kayıt altına alırız.

4. Nasıl Uygularız

Her YZ girişimini yaşam döngüsüyle yönetiriz. Fikirden tasarıma, geliştirmeden devre dışı bırakmaya dek her aşamada risk ve etki değerlendirmesi yaparız.

Kritik uygulamalarda insan gözetimi, açık itiraz kanalları ve erişilebilir geri bildirim mekanizmaları oluşturmayı hedefleriz.

Üçüncü taraflarla iş birliklerinde, tedarikçi şeffaflığı, sözleşme şartları ve güvenlik gereksinimlerini ön koşul olarak görürüz.

Çalışanlarımızın YZ okuryazarlığını geliştirmek ve dönüşümünü desteklemek için sürekli eğitim, yeniden beceri kazanım ve iş gücü uyum programları uygularız.

Veri merkezlerimizin çevresel etkisini düzenli olarak ölçer, buna göre hedefleri belirler ve performansı titizlikle izleriz.

5. Terimler

Önyargı

YZ sistemlerinin belirli kullanıcı grupları hakkında sistematik olarak daha olumlu veya daha olumsuz sonuçlar üretmesidir.

Teknik sağlamlık

YZ sisteminin işlevsel kullanım beklentilerini tutarlı, etkin ve etkili bir şekilde karşılayacak bir anlayışla geliştirilmesi için gerekli yazılım mühendisliği ve veri yönetişimi yöntemlerinin olgunlukla uygulanması ve sistemin beklenmedik zararlara yol açmadan, tasarlandığı şekilde güvenilir ve başarılı biçimde çalışması demektir.

Yapay zekâ

YZ teknolojisi, çok çeşitli ve yeni durumlarda etkili bir şekilde nasıl hareket edeceğini hesaplayabilen akıllı sistemler inşa etme yöntemlerinin bütünüdür. Bu sistemler, çevrelerini algılayarak bağımsız faaliyet döngüleri düzeninde çalışır. Temel kabiliyetleri arasında, çevre ile doğal dil aracılığıyla başarılı bir iletişim kurma; yazılı, sesli, görsel verileri işleyerek bilişsel yaklaşımlar oluşturma ve bu anlayış üzerinden, sebep-sonuç ilişkisine dayanan çıkarımlar yapma bulunur. Bu yetenekler sayesinde karmaşık problemleri çözebilir, deneyimlerinden ve yeni edinilen bilgilerden sürekli öğrenerek yeni koşullara uyum sağlayabilir ve belirli hedeflere ulaşmak için stratejik planlar oluşturabilirler.

Kaynak: Artificial Intelligence: A Modern Approach, 4th Edition, Stuart J. Russell, Peter Norvig (Pearson Education 2021)

Yaşam döngüsü

Bilişim teknolojisinde bir yazılım sisteminin; fikir, planlama, sistem analizi, tasarım, geliştirme, test, kullanım, izleme, bakım, devreden çıkarma aşamalarının tümü.

Yapı Kredi / 20 Şub 2026

Diğer Haberler